Raport powstał na bazie doświadczeń z projektów realizowanych na wielu rynkach i pokazuje, z jakimi wyzwaniami mierzą się dziś firmy w procesach restrukturyzacyjnych. Wskazuje także, gdzie presja jest dziś największa, jak zmienia się podejście inwestorów i finansujących oraz na czym zarządy powinny koncentrować się, by skutecznie reagować i osiągać trwałe efekty działań naprawczych.
Geopolityka i koszty na nowo definiują ryzyko
W obecnych realiach zakłócenia geopolityczne, w tym wojna na Bliskim Wschodzie, nie są już pojedynczymi, odosobnionymi wydarzeniami. Stają się trwałym czynnikiem wpływającym na decyzje biznesowe w długim horyzoncie. Wraz z narastaniem tej presji przewagę zyskują firmy, które potrafią łączyć dyscyplinę finansową, odporność operacyjną i elastyczność strategiczną, traktując transformację nie jako jednorazowe działanie, lecz jako stałą zdolność organizacji.
Konflikt na Bliskim Wschodzie dodatkowo pogłębia te wyzwania, wpływając na globalne łańcuchy dostaw oraz podnosząc koszty energii, składki ubezpieczeń morskich i czas transportu. To z kolei zwiększa niepewność w otoczeniu, które i tak pozostaje dla zarządów mało przewidywalne.
Europa notuje wzrost niewypłacalności i zmianę podejścia do restrukturyzacji
Trend ten wyraźnie widać w danych dotyczących niewypłacalności w Europie. Liczba upadłości przedsiębiorstw znacząco rośnie - we Francji przekroczyła 68 tys. w 2025 roku, a istotne wzrosty odnotowano również w Niemczech, Wielkiej Brytanii, Polsce, krajach Beneluksu i we Włoszech. Trudności finansowe mają dziś charakter powszechny i dotyczą wielu sektorów oraz rynków jednocześnie.
Jednocześnie zmienia się sam ekosystem restrukturyzacyjny. Coraz większą rolę odgrywają fundusze private credit i alternatywni dostawcy kapitału, którzy wchodzą tam, gdzie banki przyjmują bardziej ostrożne podejście, często oferując bardziej aktywne i praktyczne wsparcie. Równolegle zmiany regulacyjne sprzyjają wcześniejszemu podejmowaniu działań naprawczych. Narzędzia takie jak StaRUG w Niemczech, WHOA w Holandii, Safeguard we Francji czy brytyjski Restructuring Plan ułatwiają prowadzenie restrukturyzacji prewencyjnej, często jeszcze poza formalnym postępowaniem sądowym.
Największa presja dotyczy wybranych sektorów, a rynek pozostaje selektywny
Wyzwania sektorowe mają coraz bardziej trwały charakter, szczególnie w handlu detalicznym, budownictwie, nieruchomościach, usługach biznesowych i przemyśle. To właśnie te branże najsilniej odczuwają długotrwałą presję na marże i rosnącą potrzebę transformacji.
Rośnie również aktywność w obszarze distressed M&A, choć rynek nadal pozostaje bardzo selektywny. Dominują przejęcia uzupełniające i carve-outy, podczas gdy różnice w wycenach oraz ostrożne nastawienie inwestorów nadal ograniczają szerszy przepływ transakcji.
Coraz większe znaczenie zyskują także sztuczna inteligencja i digitalizacja, które stają się istotnymi czynnikami budowania odporności organizacyjnej. Firmy wykorzystujące analizę danych, monitoring i automatyzację szybciej identyfikują sygnały ostrzegawcze i lepiej dostosowują się do zmieniających się warunków.
Polska: więcej postępowań, ale kluczowa będzie odbudowa rentowności
W Polsce w 2025 roku liczba wszczętych postępowań restrukturyzacyjnych sięgnęła ok. 5,1 tys., wobec ok. 800 w 2020 roku, co pokazuje nie tylko zmianę regulacyjną i rynkową, ale także większą gotowość firm do wcześniejszego reagowania. Wzrost ten nie wynikał wyłącznie ze słabszej koniunktury, lecz także z utrzymującej się presji kosztowej, zwłaszcza po stronie pracy, oraz narastania problemów takich jak spadek marż, konieczność renegocjacji kontraktów i zatory płatnicze.
Rynek wyraźnie preferuje szybkie i mało inwazyjne ścieżki naprawcze, przede wszystkim postępowanie o zatwierdzenie układu, z którego najczęściej korzystają najmniejsze podmioty. Jednocześnie w przypadku większych przedsiębiorstw coraz większe znaczenie mają bardziej złożone strategie łączące różne procedury, aby zyskać czas na głęboką restrukturyzację operacyjną.
W perspektywie 2026 roku bardziej prawdopodobna jest stabilizacja niż spadek liczby spraw, ale kluczowe stanie się już nie samo uzyskanie ochrony, lecz realna odbudowa rentowności i zdolności do generowania gotówki.
Zapraszamy do zapoznania się z pełnym raportem.
